تبلیغات
احادیث دینی - تحریم ربا از نظر احادیث
دوشنبه 11 مرداد 1389

تحریم ربا از نظر احادیث

   نوشته شده توسط: احمد زین گنجه    

تحریم عمل زشت ربا،در روایات بسیار زیاد و گسترده اى مطرح شده است. این روایات به قدرى زیاد است كه شاید به سر حد تواتر برسد، در این روایات تعبیرات بسیار تكان دهنده اى در مورد این كار اقتصادى ظالمانه و غیر انسانى وارد شده است كه درباره كمتر گناهى دیده مى شود. در برخی روایات رباخوارى با عمل زشت منافى عفت مقایسه شده و از آن بدتر شمرده شده است.

از جمله در حدیثى آمده است كه پیغمبر اكرم (ص) به على (ع) فرمود: «یا على درهم ربا اعظم عندالله من سبعین زنیة...؛ اى على! یك درهم از ربا از نظر گناه و معصیت بدتر از هفتاد بار زناست».
حتى تعبیراتى بسیار تندتر و شدیدتر از این هم موجود است. این تعبیر در روایات متعدد دیگرى وارد شده است ولى با اعداد و ارقام مختلف، در بعضى از روایات معادل 33 بار (وسایل الشیعه، جلد 12، ابواب الربا)
و در روایت دیگر معادل 30 بار (مستدرك الوسایل، جلد 13، ابواب الربا، باب 1، حدیث 14) و در بعضى معادل 20 بار (وسایل الشیعه، جلد 12، ابواب الربا، باب 1، حدیث 5) و در بعضى معادل یك بار (وسایل الشیعه، جلد 12، ابواب الربا، باب 1، حدیث 6 و 22) عمل منافى عفت شمرده شده است.
همه مى دانند اسلام به شدت با اعمال منافى عفت برخورد مى كند، حال باید حساب كرد كه زیان و زشتى رباخوارى چقدر زیاد است كه درباره آن چنین مى گوید و این از صریحترین دلایل بر حرمت ربا در اسلام است.

در اینجا این سؤال پیش مى آید كه چرا عددها در روایات مزبور تا این حد متفاوت و مختلف است؟ در پاسخ این سؤال مى توان گفت كه رباها مختلف است همه انواع ربا بد، ظالمانه و زشت است، ولى بعضى از بعضى بدتر و زشت تر مى باشد و این تفاوت اعداد، مربوط به تفاوت انواع رباست؛ مثلا رباى اضعاف مضاعف كه شرح آن گذشت با رباى معمولى متفاوت است، و قبح و زشتى آنها یكسان نیست.
و ربا گرفتن از یك انسان بسیار ضعیف كه مثلا براى درمان فرزندش مختصرى وام مى گیرد با ربا گرفتن از افرادى كه در چنین شرایط اضطرارى قرار ندارند فرق مى كند و اولى به مراتب زشت تر و ظالمانه تر است.
تحمیل رباهاى ظالمانه بر یك ملت بزرگ كه تمام هستى آنها را به باد مى دهد با ربا گرفتن از یك فرد فرق مى كند، بنابراین همه انواع ربا زشت و ظالمانه و گناه است ولى بى شك این انواع سلسله مراتبى دارد. اما چرا مقایسه با اعمال منافى عفت شده و از آن بدتر شمرده شده است؟

ممكن است از این نظر باشد كه ربا خوارى یكى از عوامل اصلى فقر و اختلاف طبقاتى است و مى دانیم یكى از علل فحشاء، فقر و فشار اقتصادى است كه سبب شكست جوانان در تشكیل خانواده و كشانیده شدن آنها به فساد است.اگر ریشه فقر خشكانیده شود لااقل بخش مهمى از فحشاء و فساد اخلاقى از میان خواهد رفت، آنها كه مقدمات فقر را در جامعه فراهم مى سازند در فساد و انحرافات اخلاقى آن شریك و سهیمند، و عمل آنها گاه با چندین بار عمل منافى عفت برابرى مى كند!
به هر حال این روایات به روشنى و با صراحت و با تأكیدهاى متعدد دلالت بر تحریم ربا دارد، و آن را همردیف بزرگترین گناهان از نظر اسلام مى شمرد (تا حد زناى با محارم و حتى فراتر)، و با توجه به گستردگى این روایات و لحن شدید آنها اگر دلیلى بر حرمت ربا جز این گروه از روایات نبود كافى به نظر مى رسید.

در برخی از روایات دیگر ربا و تمام كسانى كه به نوعى با آن ارتباط دارند را لعنت مى كند.امیر مؤمنان على (ع) مى فرماید:«لعن رسول الله (ص) الربا و آكله و بایعه و مشتریه و كاتبه و شاهدیه» ؛ (مستدرك الوسایل، جلد 13، ابواب الربا، باب 1، حدیث 8) پیامبر گرامى اسلام (ص) در این روایت «ربا» و پنج طایفه را - كه در ارتباط با ربا هستند - لعنت كرده است: كسى كه میهمان ربا خوار مى شود و از غذایى كه از پول ربا تهیه شده است با علم و آگاهى استفاده مى كند.، ربا خوار، ربادهنده ، كسى كه ربا را محاسبه مى كند، شهود قرارداد ربا.
در هر مورد، كه یك چیز حرام، به این گستردگى مورد لعن خداوند قرار مى گیرد (وسایل الشیعه، جلد 12، ابواب الربا، باب 4، حدیث 3) دلیل بر عظمت حرمت آن كار، و قبح و زشتى فوق العاده آن است. این گروه از روایات نیز دلیل بر حرمت ربا و رباخوارى است.
در برخی از روایات دیگر مى گوید: ربا بدترین و خبیثترین نوع معاملات است.

امام باقر (ع) مى فرمایند: «اخبث المكاسب كسب الربا»: «كثیف ترین معاملات، معاملات ربوى است.» حتى از شراب فروشى و قمار و فحشاء، كثیف تر است. در حدیث دیگر آمده: «و من الفاظ رسول الله (ص) الموجزة التى لم یسبق الیها: شر المكاسب كسب الربا».«از سخنان كوتاه و پر معنى رسول خدا (ص) كه پیش از آن حضرت، سابقه نداشته این است كه فرمود: ربا خوارى بدترین نوع كسبهاست». نتیجه این كه این گروه از روایات نیز دلالت روشنى بر حرمت ربا دارد ؛ حرمتى شدید و مؤكد.

برخی از روایات دیگر دلالت بر هلاكت ربا خواران در دنیا دارد. امام صادق (ع) می فرماید:«اذا اراد الله بقوم هلاكا ظهر فیهم الربا»: «هنگامى كه خداوند اراده هلاكت قومى را كند ربا در میان آنها ظاهر مى گردد». معناى این روایت این است كه ربا مجازات دنیوى نیز دارد و به هلاكت ربا خواران منهى مى شود.
ممكن است سئوال شود چرا خداوند اراده هلاكت مردم و قومى را مى كند، تا ربا در بین آنها شیوع پیدا كند و سبب نابودى آنها شود؟ پاسخ این سؤال روشن است، اراده خداوند بدون دلیل نیست، لابد آن قوم مرتكب گناهانى شده اند كه خداوند حكیم، اراده نابودى آنها را مى كند و گرفتار رباخوارى مى شوند.
این نكته نیز قابل دقت است كه لازم نیست همواره هلاكت، مانند هلاكت و نابودى اقوام پیشین و با صاعقه ها و زلزله ها مثل قوم لوط و عاد و ثمود باشد، بلكه هلاكت امروزه اشكال دیگرى نیز دارد، بیماریهاى غیرقابل علاجى همچون ایدز و نیز اعتیاد به مواد مرگ آور، انواع بیماریهاى روانى كه قسمت عمده اى از بیمارستانهاى كشورهاى غربى رابه خود اختصاص داده است و مانند آنها، همه اسباب هلاكت امتهاى گنهكار مى تواند باشد؛ و به هر حال این گروه از روایات نیز دلالت بر حرمت شدید ربا دارد.

برخی از روایات دیگر سرانجام رباخوار را آتش دوزخ شمرده است.
امام على (ع) می فرماید: «خمسة اشیاء تقع بخمسة اشیاء ولا بد لتلك الخمسة من النار: من اتجر بغیر علم فلا بدله من اكل الربا، ولابد لا كل الربا من النار»: پنج چیز علت پنج چیز است و سرانجام اینها جهنم است: 1- تجارت و كسب بدون آگاهى - از احكام فقهى آن - سبب ربا خوارى و منتهى به آن مى شود و ربا خوار حتماً در دوزخ خواهد بود» و روشن است كه این گونه روایات نیز دلیل بر تحریم این عمل است.
در مورد بر حذر داشتن از ربا پیامبر خدا صلى الله علیه وآله می فرماید:«إن اللهَ عز و عجل لَعَنَ آكِلَ الربا ومُوكِلَهُ وكاتِبَهُ وشاهِدَیهِ»: خداوند عزوجل ربا خوار و ربادهنده و كاتب و گواهان آن را لعنت كرده است.

همچنین می فرماید: «أتَیتُ لیلةَ اُسرِیَ بِی على قَومٍ بُطونُهُم كالبیوتِ فیها الحَیاتُ تُرى مِن خارجِ بُطونِهِم، فقلتُ: مَن هؤلاءِ یا جَبرئیلُ؟ قالَ: هؤلاءِ أكَلَةُ الربا»: شبى كه به معراج رفتم، بر مردمى گذشتم كه شكمهایشان چون خانه اى بود و در آنها مارهایى وجود داشت كه از بیرون شكمهایشان دیده مى شد. پرسیدم: اى جبرئیل! اینها كیستند؟ گفت: اینان ربا خوارانند.

امام باقر علیه السلام می فرماید:«أخبَثُ المَكاسِبِ، كَسبُ الربا»: پلیدترین كسب ها، رباست.

امام صادق علیه السلام می فرماید:«آكِلُ الربا لا یَخرُجُ مِنَ الدنیا حتى یَتَخَبطَهُ الشیطانُ»: ربا خوار از دنیا نرود، تا آن كه شیطان دیوانه اش كند. همچنین می فرماید:«دِرهَمُ ربا أعظَمُ عِندَاللهِ مِن سَبعینَ زَنیةً بِذاتِ مَحرمٍ فی بیتِ اللهِ الحرامِ»: یك درهم ربا، نزد خداوند سنگین تر است از هفتاد بار زنا كردن با محارم در (كعبه) خانه محترم خدا.

در مورد حكمت تحریم ربا امام صادق علیه السلام - در پاسخ به پرسش هشام ابن حكم از علت تحریم ربا می فرماید: «إنهُ لَو كانَ الربا حلالاً لَتَرَكَ الناسُ التجاراتِ وما یَحتاجونَ إلَیهِ فحَرمَ اللهُ الربا لتَفِر الناسُ عنِ الحرامِ إلى التجاراتِ وإلى البَیعِ والشراءِ فَیَتصِلَ ذلكَ بَینَهُم فی القَرضِ»: اگر ربا حلال بود، مردم كار تجارت و كسب مایحتاج خود را رها مى كردند. پس خداوند ربا را حرام فرمود، تا مردم از حرام خوارى دست كشیده، به تجارت و خرید و فروش روى آورند و زیادى مال را به یكدیگر قرض دهند.
همچنین در پاسخ به سؤال از علت تحریم ربا می فرماید: «لئلا یَتَمانَعَ الناسُ المَعروفَ»: تا این كه مردم از احسان كردن به یكدیگر دریغ نورزند.

در مورد عوامل آلوده شدن به ربا امام على علیه السلام می فرماید:«مَعاشِرَ الناسِ، الفِقهَ ثُم المَتجَرَ، واللهِ لَلربا فی هذِهِ الاُمةِ أخفى من دَبِیبِ النملِ عَلى الصفا»: اى مردم ! ابتدا احكام، سپس تجارت ! به خدا قسم كه ربا در میان این امت ناپیداتر از حركت مورچه بر روى تخته سنگ سیاه است.همچنین می فرماید: «مَنِ اتجَرَ بغَیرِ فِقهٍ فَقَدِ ارتَطَمَ فی الربا»: آن كه بدون دانستن احكام دین، تجارت و كسب كند، به ورطه ربا درافتد.

در مقایسه قرآن با روایات در مورد ربا باید گفت: از نظر قرآن ربا به طور مطلق ظلم است نه بیرحمی و عدم احسان. ولی در روایات تعبیراتی آمده است كه آن تعبیرات بیشتر ربا را محدود می كند به ربای مصرفی و استهلاكی یا ربای درماندگان. چندین روایت قریب به این مضمون است كه از جمله این روایت: «عن سماعة قال: قلت لابی عبدالله علیه السلام: انی رایت الله قد ذكر الربوا فی غیر آیة و كرره»: سماعه می گوید به امام صادق (ع) گفتم من می بینم خدا ربا را در چند آیه ذكر كرده و تكرار نموده یعنی خیلی اهمیت داده «فقال: او تدری لم ذاك؟» فرمود می دانی برای چه؟ گفتم نه.
«قال: لئلا یمتنع الناس من اصطناع المعروف». برای اینكه جلو كار خیر گرفته نشود. یعنی اگر كسی احتیاج داشته باشد البته جای معروف است ظاهر قضیه این است كه معروف یعنی كمك كردن در جائی كه كسی احتیاج دارد و دیگری باید به او احسان و كمك بكند. خدا ربا را حرام كرده، این راه را بسته تا مردم را از طریق قرض الحسنه برای یكدیگر كارگشائی كنند نه از طریق ربا.

در روایت دیگری از حضرت صادق (ع) آمده است: «و علة تحریم الربوا لعلة ذهاب المعروف» علت تحریم ربا این است كه جلو احسان و كار خیر و تعاون گرفته نشود.«و تلف الاموال و رغبة الناس فی الربح و تركهم القرض و القرض صنایع المعروف و لما فی ذلك من الفساد و الظلم و فناء الاموال» یعنی تنها به مسئله عدم احسان تكیه نشده.
ربا موجب فسادها می شود كه ظاهرا مقصود بیچارگیهاست. كلمه ظلم در این روایت به كار رفته: و گرفتن ربا ظلم است و فناء اموال. مقصود از فناء اموال این است كه اموال مردم كشیده می شود به طرف رباخوار. فتوای فقها هم در مورد ربا همین طور است كه فرقی نگذاشته اند میان ربائی كه از نوع استهلاكی باشد یا از نوع استنتاجی باشد.


hair loss treatment pills
چهارشنبه 25 مهر 1397 08:25 ق.ظ
Hi! I could have sworn I've visited this site before
but after browsing through a few of the posts I realized it's new to
me. Anyways, I'm definitely happy I discovered it and I'll be bookmarking it and checking back often!
mental health Affiliate programs
سه شنبه 24 مهر 1397 12:16 ق.ظ
Hello! I know this is somewhat off-topic but I had to
ask. Does building a well-established website like yours
require a lot of work? I'm brand new to blogging however I do
write in my diary everyday. I'd like to start a blog so I will
be able to share my experience and thoughts online. Please let me know if
you have any kind of suggestions or tips for new aspiring bloggers.
Thankyou!
generic levitra
پنجشنبه 19 مهر 1397 02:54 ق.ظ

You actually revealed that effectively!
buy levitra online levitra online buy levitra levitra online cheap 20mg levitra buy generic levitra cheap 20mg levitra buy levitra 10mg levitra prices buy 10 mg levitra
Buy cialis
سه شنبه 10 مهر 1397 02:21 ق.ظ

Amazing lots of helpful info.
buy brand cialis cheap cialis uk cialis per paypa get cheap cialis cialis canadian drugs look here cialis order on line cialis pills in singapore click here take cialis we like it cialis price generic cialis review uk
Buy cialis online
یکشنبه 8 مهر 1397 12:06 ق.ظ

You actually explained this very well.
cialis generico online cialis savings card we recommend cialis info we recommend cheapest cialis buy cialis sample pack cialis prezzo di mercato cialis 20 mg cost cialis authentique suisse cialis prices in england buy cialis online cheapest
buylevitraa.com
شنبه 7 مهر 1397 08:43 ب.ظ

Really a good deal of useful tips.
cialis 20 mg best price cialis pills price each buy cialis online legal generic cialis in vietnam canadian discount cialis price cialis wal mart pharmacy tadalafil rx cialis para comprar cialis 200 dollar savings card discount cialis
partner program
پنجشنبه 5 مهر 1397 03:15 ب.ظ
Very good blog! Do you have any recommendations for aspiring writers?

I'm planning to start my own blog soon but I'm a little lost on everything.

Would you recommend starting with a free platform
like Wordpress or go for a paid option? There are so many choices out there that I'm completely overwhelmed ..

Any recommendations? Appreciate it!
programas de afiliados 2018
پنجشنبه 5 مهر 1397 01:58 ب.ظ
This piece of writing will help the internet visitors for creating new weblog or even a weblog
from start to end.
program afiliere 
پنجشنبه 5 مهر 1397 10:42 ق.ظ
Definitely believe that which you said. Your favourite justification seemed to be at the web the easiest factor to bear in mind of.
I say to you, I definitely get irked at the same time as people think about
concerns that they just don't understand about. You controlled to hit the nail upon the top
and also outlined out the entire thing without having side effect , people can take
a signal. Will likely be again to get more. Thank you
programy partnerskie
پنجشنبه 5 مهر 1397 10:37 ق.ظ
Unquestionably believe that which you stated. Your favorite justification seemed to be on the internet the easiest thing to be aware
of. I say to you, I certainly get irked while people think about worries that they
plainly don't know about. You managed to hit the nail upon the top as well as defined out the whole thing
without having side-effects , people can take a signal.
Will likely be back to get more. Thanks
Free auto approve list 9-23-2018
دوشنبه 2 مهر 1397 11:27 ب.ظ
The method and software that I use now to compile the list has changed.

I hope to build a better list as I learn how. Read all
about it in my latest blog post. Have a great day everyone!
canadian pharmacies online
شنبه 31 شهریور 1397 03:23 ب.ظ

Fantastic posts. Cheers.
canada drugs online the best canadian online pharmacies trust pharmacy canada reviews canadian pharmaceuticals canadian pharmaceuticals reviews drugs for sale deep web order canadian prescriptions online canadian pharmacy meds canadian discount pharmacies in canada drugs for sale online
viagravonline.com
چهارشنبه 28 شهریور 1397 05:11 ب.ظ

You've made your position quite well!!
cialis generico online cialis pills boards buy brand cialis cheap cialis for sale cialis coupons printable purchase once a day cialis cialis 5mg prix canadian cialis no prescription cialis cheap brand cialis nl
http://buycialisky.com/
سه شنبه 27 شهریور 1397 02:01 ب.ظ

Nicely put. Many thanks!
cialis cuantos mg hay order cialis from india cialis wir preise cialis cipla best buy buying brand cialis online the best choice cialis woman cialis canada on line we choice cialis uk effetti del cialis cialis dose 30mg
http://cialisvonline.com/
پنجشنبه 15 شهریور 1397 01:48 ق.ظ

You reported this fantastically.
how do cialis pills work enter site 20 mg cialis cost purchase once a day cialis look here cialis cheap canada generic cialis levitra tadalafil cialis taglich cialis tablets australia safe site to buy cialis online price cialis wal mart pharmacy
http://canadianpharmacyies.com/
سه شنبه 13 شهریور 1397 06:00 ب.ظ

Beneficial data. Thank you.
canadian rxlist canadian pharmaceuticals reviews canadian drug canada medication legitimate canadian mail order pharmacies canadian pharmacies without an rx discount canadian pharmacies pharmacy canada plus canadian online pharmacies legal online pharmacies legitimate
where buy viagra
سه شنبه 13 شهریور 1397 02:59 ق.ظ

Regards, I enjoy it!
buy internet viagra buy viagra over the counter best place to buy viagra buy viagra online without prescription uk buy viagra professional viagra to buy uk sildenafil viagra from usa pharmacy buy viagra at how to buy viagra online uk
Generic cialis
دوشنبه 12 شهریور 1397 07:24 ب.ظ

Nicely put, With thanks!
cialis for sale female cialis no prescription link for you cialis price cialis canadian drugs generic cialis soft gels cialis generico postepay cialis 20 mg cost cialis pills price each enter site 20 mg cialis cost cialis tablets for sale
buycialisonla.com
دوشنبه 12 شهریور 1397 12:53 ق.ظ

You have made your position very nicely!!
cialis en 24 hora i recommend cialis generico cialis for sale cialis cost generic cialis at the pharmacy cialis 5mg billiger cheap cialis where cheapest cialis generico cialis mexico cialis uk
http://cialisiv.com/
یکشنبه 11 شهریور 1397 12:01 ب.ظ

Wow a good deal of great info.
dose size of cialis cialis prezzo in linea basso order cialis from india enter site natural cialis tadalafil how to buy cialis online usa cost of cialis cvs cialis dosage cialis super acti we choice cialis uk
buy viagra online safe
سه شنبه 23 مرداد 1397 02:51 ق.ظ

Wow a lot of great facts!
buy sildenafil online uk buy canada viagra sildenafil uk online sildenafil without prescription uk online purchase viagra how to order viagra viagra with prescription online where can you buy viagra uk where to buy generic viagra online cheap online pharmacy uk
http://cialissi.com/
یکشنبه 21 مرداد 1397 09:48 ب.ظ

You reported that fantastically!
ou trouver cialis sur le net cialis para que sirve cialis generico postepay purchasing cialis on the internet generic cialis dosagem ideal cialis buy name brand cialis on line cialis 20 mg cut in half cialis qualitat cialis pas cher paris
Buy cialis
جمعه 7 اردیبهشت 1397 06:34 ب.ظ

This is nicely put. .
cialis dose 30mg cialis side effects dangers cialis with 2 days delivery cialis kamagra levitra cipla cialis online generic cialis at the pharmacy buy cialis online cheapest cialis daily dose generic only best offers 100mg cialis cialis 5 mg schweiz
Buy viagra online
سه شنبه 4 اردیبهشت 1397 02:56 ق.ظ

You stated that perfectly!
how to buy viagra safely online online pharmacy usa viagra buy herbal viagra online viagra price uk order viagra online no prescription where can i order viagra safest place to buy viagra online viagra no presc get prescription for viagra buy viagra soft
Cialis online
جمعه 17 فروردین 1397 06:41 ب.ظ

Effectively spoken of course! !
what is cialis cialis 10 doctissimo cialis 100 mg 30 tablet how to purchase cialis on line cialis 20 mg cut in half generic cialis 20mg tablets cialis for bph cialis 5 mg funziona cialis official site recommended site cialis kanada
Cialisbek
یکشنبه 27 اسفند 1396 09:42 ب.ظ

Nicely put, Appreciate it!
wow look it cialis mexico cialis kaufen buying brand cialis online canadian cialis canada discount drugs cialis cialis 5 mg canada discount drugs cialis purchasing cialis on the internet preis cialis 20mg schweiz cialis generico
Vance
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 08:39 ق.ظ
I am really loving the theme/design of your web site.
Do you ever run into any web browser compatibility issues?
A few of my blog visitors have complained about my blog not working
correctly in Explorer but looks great in Opera.
Do you have any solutions to help fix this problem?
محمد/ mohammad
سه شنبه 22 اسفند 1391 07:21 ب.ظ
سلام من محمد قیم هستم مطالب شما بسیار بسیار خوب است و از همه مهمتر کاملا مفید بود خدا اموات شما رو رحمت بکند چون مشکل من رو ها کردید من دارم کتابی رو قلم میزنم به نام آخرین فرست که مجموعه از داستانهای کوتاه از جمله همین ربا است و یه پیشنهاد برادرنه اگر لیاقت برادری شما رو دارم اون هم کتابهای مذهبی به صورت /pdf/Html/ را بگذارید تا بیشتر و کامل تر بشود انشاء الله زیر سایه پدر و مادر شاد و خرم و دست خدا پشت و پناه تان باشد
sepide khanum
جمعه 11 اسفند 1391 07:25 ب.ظ
aly bud mamnun
شیعه
پنجشنبه 9 دی 1389 12:48 ب.ظ
با سلام و تشكر

مطالب عالی بود

خدا همه ی شیعیان رو از این بلای خانمان سوز نجات بده

موفق باشید
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر