تبلیغات
احادیث دینی - حدیث دروغ قسمت 1
شنبه 22 خرداد 1389

حدیث دروغ قسمت 1

   نوشته شده توسط: احمد زین گنجه    

خبر دادن از چیزی بر خلاف واقع ؛ و ضدش راستی است .
    دروغ گفتن ، نوشتن ، با اشاره و نقل آن (بدون آگاهی دادن به دروغ بودن)
    و گوش دادن به آن ، از گناهان کبیره و حرام است ؛ چه برای امری کوچک باشد یا بزرگ .
    کلمه کذب (دروغ) با مشتقاتش ، دویست و هشتاد و دو (282) مرتبه در قرآن مجید آمده است ؛ که به معنای دروغ گفتن ، اتهام به دروغ گوی ، تکذیب و قبول نکردن رسالت پیغمبران علیهم السلام و سخنان آنان ، ادعای دروغین و موارد دیگر که در همه آنها معنای دروغ موجود می باشد .

» آثار زیانبار دروغ
    1 ـ بی ایمانی 2 ـ نفاق و دورویی 3 ـ ریاء 4 ـ بی وفای 5 ـ ظاهر سازی و فریب کاری 6 ـ دنیاگرای 7 ـ بی اعتمادی 8 ـ فراموشی و تناقض گوی 9 ـ تشویش ‍ ذهنی و فکری و اضطراب روحی .

» انواع دروغ
    1 ـ جدی که حرام است .
    2 ـ شوخی که دو صورت دارد .
    الف ـ شـوخی بودن آن معلوم است که حرام نیست ، ولی باید به اندازه ی باشد که باعث عادت به دروغ گویی نشـود ، وآن کاری است بس مشکل .
    ب ـ شـوخی بودن آن معلوم نیست که حرام است ، مثل دروغ گفتن به فرد ساده لوح خوش باور .

» موارد جواز دروغ گفتن
    1 ـ برای اصلاح جامعه و بین افراد.
    2 ـ برای دفع ضرر مالی یا جانی یا عِرضی (آبرو) از خود یا از فرد دیگر و در جنگ با دشمن .
    3 ـ وعده دروغ برای دلخوشـی و خوشـحال کردن همسر بعد از ازدواج ، اما قبل از عقد ازدواج و در موقع عقد ، باید به آنچه وعده داده شـده ، عمل شود.
    نکته قابل توجه : حدیثی که نقل شـده بر جواز دروغ گفتن به همسر ، شـامل هر دروغی نیست فقط مورد جواز ، وعده دروغ است ؛ آن هم در مواقع حساس ، چون که روح احساساتی زن بگونه ی است که در زمان خلوت و انس ، جز اظهار محبت ، گذشت و گشـاده رویی چیز دیگری را طلب نمی کند و در آن موقع هر چه خواست باید بگوید بچشم ، والا اگر ، نه بگوید همان لحظه فورا شعله گرم برافروخته خانمش ، خاموش خواهد شـد و مجلس گرم انس و خلوت به سردی تبدیل خواهد گشـت که دیگر برای آن مجلس ، کاری نمی شود انجام داد و باید زمان بگذرد تا فرصت مناسب .
    این مطلب را با کمی دقت در حدیث جواز وعده دروغ به همسر که مثل موارد قبل و بعد آن به صورت عام نیامده بلکه به صورت خطابی آمده است ، شاید بشود فهمید ؛ به حدیث پنجم مراجعه کنید.
    4 ـ نقل حکایات و امثال و حِکَم برای تفهیم مطلبی

» چند نکته :
    نکته اول : هر چند برای دفع ضرر ، چه کم یا زیاد ، دروغ جایز است ؛ لکن اگر ضرر ، مالی و قابل تحمل است ، مستحب است آن ضرر را قبول کند و دروغ نگوید .
    نکته دوم : منظور از ضرر ، ضرری است که نابجا و مستحقش نیست و به ناحق باشد ؛ نه اینکه برای هر ضرری ، دروغ جایز باشد .
    مثلا کسی با ماشین زده به یک ماشین پارک شده در کنار خیابانی ، در اینجا راست گفتن ضررآور است ، اما به خاطر مقصر بودن در تصادف ، باید راست بگوید ، چون اگر دروغ بگوید ، حق دیگری را ضایع کرده و جبران خسارت وارده و ضرر را متوجه دیگری می کند .
    ضرر مالی مثل اینکه دزدی سد راه کرده و با زور می خواهد پول بگیرد و یا شخصی در جستجوی فردی است که آبرو ریزی ، کتک کاری و یا او را بکشد ؛ در این مواقع دروغ جایز ، بلکه قسم خوردن هم جایز است .




   قال النبِیُّ صلی اللّه علیه و آله و سلّم کَبُرَتْ خِیَانَةً أَنْ تَحْدُثَ أَخَاکَ حَدِیثاً هُوَ لَکَ مُصَدِقٌ وَأَنْتَ بِِهِ کاذِبٌ.

    حضرت رسول صلی اللّه علیه و آله و سلّم فرمود : چه خیانت بزرگی است که به برادرت چیزی بگویی که او تو را تصدیق کند و تو به او دروغ گفته باشی .

مجموعة ورام ج1 ص114






   ... وَأَعْظَمُ الْخَطَایَا عِنْدَ اللَّهِ لِسَانُ الْکَذَّابِ ...

   امیر مؤمنین علی علیه السّلام فرمود : بزرگترین خطایا (گناهان) نزد خدا ، زبان دروغ پرداز است .

کافی ج8 ص82






   11 ـ عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِیهِ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ عَبْدِ الْحَمِیدِ الطَّائِیِّ عَنِ الْأَصْبَغِ بْنِ نُبَاتَةَ قَالَ قَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ علیه السلام لَا یَجِدُ عَبْدٌ طَعْمَ الْإِیمَانِ حَتَّی یَتْرُکَ الْکَذِبَ هَزْلَهُ وَجِدَّهُ

   امیر مؤمنین علیه السلام فرموده اند : هیچ بنده طعم ایمان را نمی یابد ، تا اینکه دروغ را چه شوخی و چه جدی آن ترک کند .

کافی ج2 ص340






   15 ـ عَنْهُ عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ مُحَمَّدٍ الْأَشْعَرِیِّ عَنْ عُبَیْدِ بْنِ زُرَارَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ علیه السلام یَقُولُ إِنَّ مِمَّا أَعَانَ اللَّهُ بِهِ عَلَی الْکَذَّابِینَ النِّسْیَانَ

    امام صادق علیه السلام فرموده اند : از چیزی که خدای متعال بر دروغگویان قرار داده ، فراموشی است .






   16229 ـ مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ بِإِسْنَادِهِ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عَمْرٍو وَأَنَسِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِیهِ جَمِیعاً عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ آبَائِهِ فِی وَصِیَّةِ النَّبِیِّ صلی الله علیه و آله لِعَلِیٍّ علیه السلام قَالَ یَا عَلِیُّ إِنَّ اللَّهَ أَحَبَّالْکَذِبَ فِی الصَّلَاح وَأَبْغَضَ الصِّدْقَ فِی الْفَسَادِ إِلَی أَنْ قَالَ یَا عَلِیُّ ثَلَاثٌ یَحْسُنُ فِیهِنَّ الْکَذِبُ الْمَکِیدَةُ فِی الْحَرْبِ وَعِدَتُکَ زَوْجَتَکَ وَالْإِصْلَاحُ بَیْنَ النَّاسِ

    حضرت رسول صلی اللّه علیه و آله و سلّم در وصیتی به امیر مؤمنین علی علیه السلام فرمود : یا علی ، خدای متعال ، دروغ گفتن برای اصلاح را دوست دارد و راست گفتن که سبب فساد شود ، مبغوض ‍ خدا است ؛ تا اینکه فرمود یا علی سه چیز است که در آنها دروغ گفتن نیکوست ؛ حیله و چاره اندیشی در جنگ با دشمن ، وعده دادن به همسرت و اصلاح بین مردم .

وسائل الشیعة ج12 ص252






   7 ـ عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ وَعَلِیُّ بْنُ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ جَمِیعاً عَنْ عَمْرِو بْنِ عُثْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عُذَافِرٍ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِمَا عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ وَأَبِی حَمْزَةَ عَنْ أَبِی عَبْدِاللَّهِ عَنْ أَبِیهِ علیه السلام قَالَ قَالَ لِی أَبِی عَلِیُّ بْنُ الْحُسَیْنِ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَیْهِمَا یَا بُنَیَّ انْظُرْ خَمْسَةً فَلَا تُصَاحِبْهُمْ وَلَا تُحَادِثْهُمْ وَلَا تُرَافِقْهُمْ فِی طَرِیقٍ فَقُلْتُ یَا أَبَتِ مَنْ هُمْ عَرِّفْنِیهِمْ قَالَ إِیَّاکَ وَمُصَاحَبَةَ الْکَذَّابِ فَإِنَّهُ بِمَنْزِلَةِ السَّرَاب یُقَرِّبُ لَکَ الْبَعِیدَ وَیُبَعِّدُ لَکَ الْقَرِیبَ وَ إِیَّاکَ وَمُصَاحَبَةَ الْفَاسِقِ فَإِنَّهُ بَائِعُکَ بِأُکْلَةٍ أَوْ أَقَلَّ مِنْ ذَلِکَ وَ إِیَّاکَ وَمُصَاحَبَةَ الْبَخِیلِ فَإِنَّهُ یَخْذُلُکَ فِی مَالِهِ أَحْوَجَ مَا تَکُونُ إِلَیْهِ وَ إِیَّاکَ وَمُصَاحَبَةَ الْأَحْمَقِ فَإِنَّهُ یُرِیدُ أَنْ یَنْفَعَکَ فَیَضُرُّکَ وَ إِیَّاکَ وَمُصَاحَبَةَ الْقَاطِعِ لِرَحِمِهِ فَإِنِّی وَجَدْتُهُ مَلْعُوناً فِی کِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فِی ثَلَاثَةِ مَوَاضِعَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ (فَهَلْ عَسَیْتُمْ إِنْ تَوَلَّیْتُمْ أَنْ تُفْسِدُوا فِی الْأَرْضِ وَتُقَطِّعُوا أَرْحامَکُمْ أُولئِکَ الَّذِینَ لَعَنَهُمُ اللّهُ فَأَصَمَّهُمْ وَأَعْمی أَبْصارَهُمْ) وَقَالَ (الَّذِینَ یَنْقُضُونَ عَهْدَ اللّهِ مِنْ بَعْدِ مِیثاقِهِ وَیَقْطَعُونَ ما أَمَرَ اللّهُ بِهِ أَنْ یُوصَلَ وَیُفْسِدُونَ فِی الْأَرْضِ أُولئِکَ لَهُمُ اللَّعْنَةُ وَلَهُمْ سُوءُ الدّارِ) وَقَالَ فِی الْبَقَرَةِ (الَّذِینَ یَنْقُضُونَ عَهْدَ اللّهِ مِنْ بَعْدِ مِیثاقِهِ وَیَقْطَعُونَ ما أَمَرَ اللّهُ بِهِ أَنْ یُوصَلَ وَیُفْسِدُونَ فِی الْأَرْضِ أُولئِکَ هُمُ الْخاسِرُونَ)

   امام زین العابدین علیه السلام به فرزندش امام محمدباقر علیه السلام فرمودند : (ای فرزندم با پنج نفر رفقات وهمنشینی و سفر نکن ؛ گفتم پدر جان چه کسانی هستند ؟ آنها را به من معرفی کن ؛ فرمودند :
    (1) بر حذر باش رفقات و همراهی با دروغگو ، چون که او مثل یک سراب می ماند که دور را نزدیک وانمود میکند و نزدیک را دور
    (2) بر حذر باش رفقات و همراهی با فاسق ، چون که او تو را به یک لقمه غذا یا کمتر از آن می فروشد
    (3) بر حذر باش رفقات و همراهی با بخیل ، چون که او موقع نیاز به مالش (مثل قرض و غیره) خذلانت می کند
    (4) بر حذر باش رفقات و همراهی با احمق ، چون که او می خواهد به تو نفع برساند ولی بجای آن ، ضرر می رساند
    (5) بر حذر باش رفقات و همراهی با قاطع رحم ، چون که من (امام میگوید) سه بار او را مورد لعن در قرآن مجید یافتم ...

کافی ج2 ص641


 

 


چهارشنبه 24 اردیبهشت 1393 10:09 ب.ظ
همین که به خدا بگی غلط کردم خدا بخشیدتت ،
ما پسرا هممون قلبمون مثل گاراژه و هربار یه دختری داخلشه ، اما چیزی که مهمه اینه که کی را تو قلبمون برای همیشه نگه داریم
tanha
دوشنبه 18 دی 1391 08:40 ب.ظ
سلام
لطفا کمکم کنید مدتیه عذاب وجدان منو رها نمیکنه من در گذشته اشتباهاتی کردم ولی به لطف خدا هدایت شدم و به کل توبه کردمو شب و روز از درگاه الهی استغفار میطللبم...اما عداب وجدان گرفتم چون نامزدم به من گفته گذستت برام مهمه.... من بطور جزیی گفتم...تا همین حد هم واقعا تا مرز جدایی رفتیم و من بهش گفتم که رابطه فیزیکی در کار نبوده در حالی که تا حدودی بوده...اما نتونستم بگم چون واقعا دوسش دارم...نمیخدام ازش جدا شم...مدت هاست توبه کردمو با گذشتم کامل فرق کردم...تا بحال 1ثانیه هم به اون روزا فکر نکردم...اما عذاب وجدان دارم...از اینکه اون ازم خواست همه چیو بگمو نگفتم کمکم کنید چاره ی کار من چیه باید به خاطر اشتباهم عشق زندگیمو از دست بدم؟؟؟؟
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر